Chain chủ quyền
Chain chủ quyền là công dụng cốt lõi của 9Chain — thứ mà cả nền tảng sinh ra để làm. Nó không phải một hợp đồng triển khai lên mạng dùng chung: nó là một chain riêng, có genesis riêng, bộ người ký riêng và luật riêng, vận hành bằng đúng bộ công cụ như mọi chain khác trên nền tảng.
| Chain chủ quyền có | Nghĩa là gì |
|---|---|
| Bộ người ký riêng | Bạn quyết ai được xác thực. Chain có thể mở, hoặc giới hạn trong một nhóm đơn vị vận hành có tên |
| Chính sách truy cập riêng | Ai được giao dịch, triển khai hay nắm giữ — do chính chain cưỡng chế, không phải do một ứng dụng nằm bên trên |
| Kinh tế riêng | Mỗi chain mang cấu hình gas của riêng nó, nên việc chạy nó không phụ thuộc thị trường phí của chain khác |
| Công cụ dùng chung | Explorer, điểm truy cập và vận hành hoạt động giống nhau trên mọi chain — một cách làm cho nhiều chain |
🔴 Và đây là điều phải nói ngay, trước mọi thứ khác trong phần này: chỉ MỘT trong hai nhánh tạo được chain theo yêu cầu. Nhánh kia là một chain duy nhất và không sinh thêm chain được. Nghĩa là tính năng đinh của cả nền tảng chỉ chạy trên một trong hai nền móng — và nền móng nào thắng lá phiếu chọn mạng chính thức thì vẫn còn để ngỏ. Nếu nhánh không-sinh-chain thắng, khả năng này phải được xây lại trên nền móng ấy. Đó là một rủi ro thật, nó nằm trong Rủi ro và điều còn ngỏ, và tài liệu này nêu nó ở ngay đầu phần thay vì cuối phần.
⚠️ Một ranh giới nữa, nhỏ hơn nhưng hay bị bỏ qua: tự phục vụ chưa mở. Ở giai đoạn này chain được cấp bởi đội ngũ, và phía ghi của bảng điều khiển bị khoá ở biên một cách có chủ đích. Không có cái nút nào giả vờ ngược lại. Ba cổng phải qua trước khi việc tạo chain thành tự phục vụ thật nằm ngay dưới đây.
Ba bộ phận, một đường đi.
Hình 18 — AI đề xuất, con người duyệt, máy thi hành.
Console là nơi khai báo chain: tên, đơn vị tiền, số hiệu EVM, số validator, và các chế độ bật tắt. Lớp AI nhận một câu mô tả rồi trả về bản thiết kế có cấu trúc, kèm lý do và cảnh báo. Operator nhận bản kê khai và dựng chain thật.
Trật tự ấy là phần bất biến của thiết kế. Bản thiết kế đi kèm lý do và cảnh báo chính là để người duyệt có cơ sở bác bỏ; một đề xuất không nêu điểm yếu của chính nó thì không duyệt được, chỉ có thể tin hoặc không tin. Một hệ thống để AI tự dựng hạ tầng mà bỏ bước duyệt không táo bạo hơn, nó chỉ không kiểm toán được.
Đường AI là tuỳ chọn có thể vắng mặt: khi dịch vụ chưa cấu hình, giao diện báo lỗi rõ ràng và form nhập tay vẫn chạy bình thường. Đi kèm là một luật công bố: phần nào chưa nối thật thì mang nhãn minh hoạ, và nhãn chỉ được gỡ sau khi kiểm chứng đầu cuối, không phải trước.
Ba cổng của "tự phục vụ"
Cụm từ này bị dùng lỏng lẻo trong ngành, nên ở đây nó được chia thành ba mức có điều kiện rõ ràng.
| Cổng | Nghĩa | Cần gì |
|---|---|---|
| Theo tổ chức | Đội vận hành dựng chain cho khách theo yêu cầu | Operator và console là đủ |
| Tự phục vụ có tài khoản | Người ngoài tự dựng chain của mình | Tài khoản người dùng, và buộc chain phải có chủ sở hữu thay cho một quyền ghi dùng chung |
| Theo cá nhân | Một người bất kỳ, một câu mô tả, một chain | Thêm nữa: chi phí đủ rẻ, và định danh dùng chung trở thành sản phẩm |
Câu chốt: AI ở đây không phải tính năng dán thêm. Nó là cách rẻ nhất để hạ việc thiết kế một chain xuống dưới ngưỡng cần một kỹ sư hạ tầng — mà không bỏ mất người chịu trách nhiệm.
Trong phần này
| Trang | Trả lời câu gì |
|---|---|
| Một chain chứa được những gì | Mười hai thành phần, và nhãn của từng cái |
| Ai dùng, và ai chưa dùng được | Ai vào được ngay, ai còn xa cửa |
→ Đọc tiếp: Một chain chứa được những gì — Mười hai thành phần, và nhãn của từng cái